اتریوم فقط یک رمزارز نیست؛ بلکه زیرساختی است که بسیاری از ایدههای آینده اینترنت و اقتصاد دیجیتال بر پایه آن شکل گرفتهاند. از وامدهی و معاملات بدون بانک گرفته تا بازیها، آثار هنری دیجیتال و قراردادهایی که بدون اعتماد به انسانها اجرا میشوند، همگی روی شبکهای بنا شدهاند که اتریوم نام دارد.
این پلتفرم غیرمتمرکز با ترکیب بلاکچین و برنامهنویسی، مرزهای استفاده از فناوری را جابهجا کرده و به توسعهدهندگان اجازه داده هر آنچه تصور میکنند، بدون سانسور و واسطه بسازند.
اگر میخواهید بدانید چگونه اتریوم به قلب تپنده نوآوری در دنیای بلاکچین تبدیل شده و چرا آینده بسیاری از پروژههای دیجیتال به آن گره خورده است، ادامه این مقاله را از دست ندهید.
اتریوم چیست؟
اتریوم در سال ۲۰۱۵ راهاندازی شد و دومین رمزارز بزرگ از نظر ارزش بازار پس از بیتکوین است. اما برخلاف بیتکوین، هدف آن صرفاً ایجاد پول دیجیتال نبود. بنیانگذاران Ethereum قصد داشتند نوع جدیدی از پلتفرم محاسباتی جهانی و غیرمتمرکز بسازند که امنیت و شفافیت بلاکچینها را گرفته و این ویژگیها را به طیف گستردهای از برنامهها گسترش دهد.
هماکنون برنامههای متنوعی از ابزارهای مالی و بازیها تا پایگاه دادههای پیچیده بر روی بلاکچین اتریوم اجرا میشوند. و پتانسیل آینده آن تنها محدود به تخیل توسعهدهندگان است.
همانطور که بنیاد غیرانتفاعی Ethereum میگوید: «اتریوم میتواند برای کدنویسی، غیرمتمرکزسازی، امنیت و تجارت تقریباً هر چیزی استفاده شود.»
اتریوم به یک وسیله سرمایهگذاری محبوب و محل نگهداری ارزش تبدیل شده است و مانند بیتکوین میتوان از آن برای ارسال یا دریافت ارزش بدون نیاز به واسطه استفاده کرد.
بلاکچین اتریوم به توسعهدهندگان اجازه میدهد انواع گستردهای از برنامهها را بسازند و اجرا کنند: از بازیها و پایگاه دادههای پیشرفته گرفته تا ابزارهای مالی غیرمتمرکز پیچیده. یعنی بدون نیاز به بانک یا هر نهاد دیگری در میان.
برنامههای مبتنی بر اتریوم با استفاده از «قراردادهای هوشمند» ساخته میشوند. قراردادهای هوشمند مانند قراردادهای کاغذی معمولی، شرایط یک توافق بین طرفین را مشخص میکنند. اما برخلاف قراردادهای سنتی، قراردادهای هوشمند بهصورت خودکار اجرا میشوند وقتی که شرایط آن برآورده شود، بدون اینکه هیچ یک از طرفین بدانند طرف دیگر کیست و بدون نیاز به هیچ واسطهای.
بیشتر بخوانید: قرارداد هوشمند چیست
اتریوم مانند بیتکوین یک پروژه متنباز است و مالک یا مدیر آن یک فرد واحد نیست. هر کسی که اتصال به اینترنت دارد میتواند یک نود اتریوم اجرا کند یا با شبکه تعامل داشته باشد.
دقیقا مانند بلاکچین غیرمتمرکز بیتکوین که به هر دو فرد غریبه در هر نقطهای از جهان اجازه میدهد بدون بانک پول ارسال یا دریافت کنند، قراردادهای هوشمند اجراشده روی بلاکچین غیرمتمرکز Ethereum به توسعهدهندگان امکان میدهند برنامههای پیچیدهای بسازند که دقیقاً طبق برنامه اجرا شوند، بدون توقف، سانسور، تقلب یا دخالت شخص ثالث.
نوآوریهای محبوب مبتنی بر اتریوم شامل استیبلکوینها، برنامههای امور مالی غیرمتمرکز (DeFi) و سایر برنامههای غیرمتمرکز (dapp) هستند.
پیشنهاد میکنیم مقاله بیت کوین چیست و مقاله بلاک چین چیست را مطالعه بفرمایید.
تفاوت بین اتریوم، اتر و ETH چیست؟
اتریوم نام شبکه است. «اتر» رمزارز بومی شبکه Ethereum است. با این حال، در استفاده روزمره اکثر افراد این توکن را «ETH» (یا صرفاً «اتریوم») مینامند.
اتر (ETH) به عنوان وسیلهای برای ارسال، دریافت یا ذخیره ارزش مانند بیتکوین عمل میکند. اما در شبکه اتریوم نقش ویژهای نیز دارد. زیرا کاربران برای اجرای قراردادهای هوشمند با اتر (ETH) هزینه پرداخت میکنند، میتوان آن را به عنوان سوختی در نظر گرفت که کل شبکه را به حرکت درمیآورد (به همین دلیل این هزینهها «گس» نامیده میشوند).
اگر بیتکوین «طلای دیجیتال» است، اتر را میتوان «نفت دیجیتال» دانست.
تاریخچه Ethereum
اتریوم توسط بنیاد Ethereum توسعه یافت که توسط ویتالیک بوترین (Vitalik) در سال ۲۰۱۴ تأسیس شد.
اتریوم چهار مرحله توسعه را مشخص کرد که شامل فرانتیر (Frontier)، هومستد (Homestead)، متروپلیس (Metropolis) و سرنیتی (Serenity) بود. هر یک از این مراحل جامعه خود را در مباحث مختلف مشارکت میدهند.
فروش توکن اتریوم
در سال ۲۰۱۳، ویتالیک وایت پیپر اتریوم را منتشر کرد. سپس در ژوئیه ۲۰۱۴، پیشفروشی برای ۴۲ روز برگزار شد تا بیتکوین و اتر جمعآوری شود و بودجه توسعه تأمین گردد.
در نتیجه، حدود ۶۰ میلیون ETH فروخته شد و حدود ۳۲,۰۰۰ BTC جمعآوری شد. پس از آن، توسعه کامل پس از یک دوره آمادهسازی یکساله آغاز شد.
فرانتیر (Frontier)
اتریوم در ۳۰ ژوئیه ۲۰۱۵ برای عموم باز شد. در دوره فرانتیر، Ethereum با مشخصات ویژه برای توسعهدهندگان منتشر شد تا راهی برای رفع باگهای احتمالی آن وجود داشته باشد.
استخراج با تولید اولین بلاک آغاز شد و در آن زمان پاداش استخراج ۵ ETH تعیین شد. استخراج اتریوم از الگوریتم مقاوم در برابر ASIC استفاده میکند که برای امکان استخراج با CPU یا GPU طراحی شده بود. در همین زمان برخی پروژهها شروع به ظاهر شدن روی پلتفرم Ethereum کردند.
هومستد (Homestead)
در ۱۴ مارس ۲۰۱۶، پس از اطمینان از عملکرد پایدار اتریوم به مدت شش ماه پس از راهاندازی فرانتیر، مرحله دوم توسعه، هومستد، آغاز شد.
حادثه DAO
پس از انتقال به هومستد، بسیاری از پروژهها که چشم به اتریوم داشتند به شبکه پیوستند و ابتکارات مختلفی روی Ethereum انجام شد.
در میان این پروژهها، پروژهای به نام The DAO ظاهر شد که قصد داشت صندوق سرمایهگذاری راهاندازی کند و از قراردادهای هوشمند برای مدیریت داراییها بدون رویههای پیچیده و نهادهای حسابرسی استفاده کند. اما در ژوئن ۲۰۱۶، یک آسیبپذیری در The DAO مورد سوءاستفاده قرار گرفت و حدود ۵ میلیارد ین ژاپن معادل اتر به سرقت رفت.
پس از این حادثه، جامعه اتریوم درباره هارد فورک برای بازگرداندن داراییهای سرقتشده به قربانیان و حذف اثر هک با بازگرداندن بلاکچین بحث کرد.
برخی اعضای جامعه با آن مخالف بودند، اما هارد فورک اجرا شد. اگرچه قربانیان داراییهای خود را بازپس گرفتند، پروژه The DAO شکست خورد. گروهی که مخالف هارد فورک بودند تصمیم گرفتند با رمزارز جدیدی به نام اتریوم کلاسیک (Ethereum Classic) جدا شوند. این مثال نشاندهنده سختیها و ریسکهای موجود در یک پروژه غیرمتمرکز بدون نهاد تصمیمگیری است.
بیشتر بخوانید: فورک چیست؟ بررسی کامل هارد فورک و سافت فورک
متروپلیس (Metropolis)
مرحله سوم توسعه، متروپلیس، شامل دو ارتقا بود: بیزانسیم (Byzantium) در ۲۰۱۷ و کنستانتینوپل (Constantinople) در ۲۰۱۹.
در طول فاز متروپلیس، اتریوم حریم خصوصی و امنیت خود را بهبود داد و برنامهریزی برای انتقال از PoW به PoS در آمادهسازی برای مرحله نهایی توسعه، سرنیتی، انجام شد.
برای بهبود حریم خصوصی، اثبات دانش صفر (zk-SNARK) که پیشتر در زی کش (Zcash) پیادهسازی شده بود، در اتریوم نیز پیادهسازی شد.
اثبات دانش صفر این امکان را میدهد که صحت یک تراکنش بدون افشای اطلاعات خصوصی مانند آدرسها یا مبلغ تراکنش ثابت شود. این نه تنها حریم خصوصی را حفظ میکند، بلکه با افزایش سختی شناسایی و حمله به تراکنشهای خاص، امنیت شبکه را نیز افزایش میدهد.
در آمادهسازی برای سرنیتی، سختی استخراج و پاداش استخراج کاهش یافت. این کار به ماینرها اجازه میدهد تراکنشها را سریعتر تأیید و پردازش کنند و زمان تولید متوسط هر بلاک کاهش یابد، که باعث پردازش سریعتر در اتریوم میشود.
با این حال، کاهش سختی استخراج باعث میشود دریافت پاداش استخراج و کارمزد تراکنش آسانتر شود، که باید انگیزه رقابت برای استخراج را افزایش دهد. پاداش استخراج در زمان بیزانسیم از ۵ ETH به ۳ ETH کاهش یافت و سپس برای کنستانتینوپل به ۲ ETH کاهش یافت، اما اقداماتی انجام شد تا ماینرها تغییر قابل توجهی در پاداش استخراج خود مشاهده نکنند.
کاربردهای Ethereum چیست؟
اتریوم میتواند در زمینههای مختلف مورد استفاده قرار گیرد. کاربران میتوانند با استیبلکوینها، امور مالی غیرمتمرکز (DeFi)، توکنهای غیرقابل تعویض (NFT) و اقتصاد خالقان محتوا تعامل داشته باشند.
استیبلکوینها
هر دارایی مانند سهام، اوراق قرضه و املاک میتواند از طریق توکنیزه شدن بر روی اتریوم نمایش داده شود. امروز بزرگترین دسته داراییهای توکنیزهشده، استیبلکوینها هستند که ارزش آنها به دارایی دیگری مانند دلار آمریکا متصل است.
استیبلکوینها فناوریای هستند که کاربران میتوانند سریع، جهانی و با هزینه کمتر نسبت به سیستم پرداخت سنتی تراکنش انجام دهند. در مقایسه با دیگر بلاکچینها، اتریوم بیشترین حجم تراکنش روزانه استیبلکوینها را پشتیبانی میکند.
بیشتر بخوانید: استیبل کوین چیست
دیفای یا امور مالی غیرمتمرکز (DeFi)
استیبلکوینها در امور مالی غیرمتمرکز به طور گستردهای استفاده میشوند، که شامل سیستم برنامهها و پروتکلهایی است که خدمات مالی را بدون واسطه مرکزی ارائه میدهند. خدمات مالی DeFi عملکردهای مالی سنتی مانند قرضگیری، وامدهی و معامله را بازتولید میکنند، اغلب بدون مشارکت بانکها، بروکرها یا صرافیها. اتریوم از یک اکوسیستم پررونق امور مالی غیرمتمرکز پشتیبانی میکند.
بیشتر بخوانید: دیفای چیست
توکنهای غیرقابل تعویض (NFT)
NFTها نوع خاصی از دارایی دیجیتال هستند که مالکیت یا اثبات اصالت یک آیتم یا محتوای منحصر به فرد را نشان میدهند. این داراییهای رمزارزی قابل انتقال هستند اما قابل تکثیر نیستند. NFTها میتوانند نماینده هنر دیجیتال، کلکسیونهای دنیای واقعی، املاک مجازی، داراییهای بازیهای ویدیویی، انواع دیگر رسانهها و غیره باشند.
اقتصاد خالقان محتوا
اتریوم به خالقان محتوا اجازه میدهد مستقیماً با مخاطبان خود ارتباط برقرار کنند و از آن درآمد کسب کنند، با این امکان که برنامهها و توکنهای غیرمتمرکز خود را طراحی کنند. این ابزارها به آنها اجازه میدهد دامنه فعالیت خود را گسترش دهند و همزمان کنترل خلاقیت خود را حفظ کنند. مدلهای کسبوکار جدیدی که Ethereum فراهم میکند (مانند توکنیزه کردن و جذب سرمایه جمعی) کمک میکند تعادل قدرت از شرکتها به سوی خالقان محتوا تغییر کند.
کاربردهای غیرمالی
هرچند اتریوم بیشتر برای کاربردهای مالی شناخته شده است، اما طیف وسیعی از کاربردهای غیرمالی نیز دارد. این کاربردها از هویت دیجیتال تا مدیریت زنجیره تأمین را شامل میشوند. زنجیرههای تأمین توکنیزهشده میتوانند ردیابی و اصالت کالاها و خدمات را بهبود دهند.
آیا اتر ایمن است؟
اتر (ETH) در حال حاضر توسط بلاکچین اتریوم و با استفاده از فناوریای به نام «اثبات سهام» (Proof of Stake) ایمن شده است.
بیشتر بخوانید: اثبات سهام چیست
ایدههای بنیادی پشت رمزارزها باعث میشوند که این سیستمها ایمن باشند: این شبکهها بدون نیاز به اجازه هستند و نرمافزار اصلی آنها متنباز است، به این معنا که شمار زیادی از دانشمندان کامپیوتر و رمزنگاران توانستهاند تمام جنبههای شبکهها و امنیت آنها را بررسی کنند.
با این حال، برنامههایی که روی بلاکچین اتریوم اجرا میشوند تنها به اندازهای ایمن هستند که توسعهدهندگانشان آنها را ساختهاند.
به عنوان مثال، گاهی اوقات کدها حاوی باگهایی هستند که میتوانند منجر به از دست رفتن داراییها شوند. اگرچه کد منبع این برنامهها نیز برای همه قابل مشاهده است، اما تعداد کاربران هر برنامه نسبت به کل اتریوم بسیار کمتر است و بنابراین تعداد افرادی که آن را بررسی میکنند کمتر است. بنابراین، مهم است که قبل از استفاده از هر برنامه غیرمتمرکز، تحقیقات لازم را انجام دهید.
ریسکهای سرمایهگذاری در اتریوم
با وجود جذابیت سرمایهگذاری در اتریوم، مهم است که خطراتی را که میتوانند بر رشد و موقعیت بازار آن تأثیر بگذارند، بشناسیم:
مقیاسپذیری و رقابت:
اتریوم در مقیاسپذیری بلاکچین لایه ۱ (L1) خود با چالشهایی مواجه بوده که منجر به ظهور راهحلهای لایه ۲ (L2) شده است. در حالی که L2ها سرعت تراکنشها را افزایش داده و هزینهها را کاهش میدهند، خطر این وجود دارد که ارزش از شبکه اصلی Ethereum به این بلاکچینهای متصل منتقل شود.
رقبا مانند سولانا (Solana) و ترون (Tron) نیز به دلیل هزینههای کمتر و سرعت تراکنش بالاتر، سهم بازار خود را افزایش میدهند که میتواند تسلط اتریوم را کاهش دهد.
کاهش کارمزد تراکنشها:
شبکه اتریوم به شدت به کارمزد تراکنشها برای درآمدزایی متکی است. با این حال، میانگین کارمزد تراکنش در Ethereum به طور قابل توجهی کاهش یافته و شبکههای لایه ۲ هزینههای بسیار کمتری دارند.
این کاهش کارمزدها، اگرچه برای کاربران مفید است، میتواند اقتصاد شبکه اتریوم را در طول زمان تحت تأثیر قرار دهد، به ویژه اگر Ethereum نتواند در ارائه برنامههای منحصر به فرد برتری خود را حفظ کند.
ریسکهای تکنولوژیکی و قانونی:
آسیبپذیری نرمافزاری: هرگونه نقص در کد اتریوم میتواند شبکه را مختل کند و ریسکهای عملیاتی ایجاد کند.
تهدیدات قانونی: تنظیم بیش از حد پروژههای امور مالی غیرمتمرکز (DeFi) روی اتریوم میتواند نوآوری را محدود کرده و تعداد برنامههای غیرمتمرکز آن را کاهش دهد.
ریسک استیبلکوینها: اتریوم میزبان استیبلکوینهای مهمی مانند USDC و USDT است. بحران نقدینگی یا سقوط ارزش این استیبلکوینها میتواند کل اکوسیستم Ethereum را ناپایدار کند.
انتقال به راهحلهای لایه ۲:
با رشد بلاکچینهای لایه ۲، نگرانی وجود دارد که ارزش ایجاد شده توسط این شبکهها به طور کامل به دارندگان ETH منتقل نشود. در عوض، L2ها ممکن است بخش بزرگتری از ارزش اقتصادی را به خود اختصاص دهند و شبکه لایه ۱ اتریوم نقش کمتری ایفا کند.
به طور کلی، با وجود رشد و نوآوری قابل توجه اتریوم، این ریسکها نشاندهنده چالشهای مهمی هستند که این شبکه باید برای حفظ جایگاه خود به عنوان یک پلتفرم پیشرو در اکوسیستم بلاکچین سریع و رقابتی، بر آنها فائق آید.
اتریوم چگونه کار میکند؟
شاید شنیده باشید که بلاکچین بیتکوین شبیه دفتر حساب یک بانک یا حتی دفتر چک است. این یک ثبت پیوسته از همه تراکنشهای انجام شده در شبکه از ابتدا تا امروز است و کل شبکه با هم کار میکنند تا اطمینان حاصل شود که این ثبت دقیق و ایمن است.
از سوی دیگر بلاکچین اتریوم بیشتر شبیه یک کامپیوتر است: در حالی که کار ثبت و امنیت تراکنشها را نیز انجام میدهد، بسیار انعطافپذیرتر از بلاکچین بیتکوین است.
توسعهدهندگان میتوانند از بلاکچین اتریوم برای ساخت طیف وسیعی از ابزارها استفاده کنند از نرمافزارهای مدیریت لجستیک گرفته تا بازیها و کل دنیای برنامههای امور مالی غیرمتمرکز (DeFi) که شامل وامدهی، قرضگیری، معامله و موارد دیگر میشوند.
اتریوم از یک «ماشین مجازی» استفاده میکند تا همه اینها را ممکن سازد، که مانند یک کامپیوتر جهانی عظیم است که از تعداد زیادی کامپیوتر فردی تشکیل شده و نرمافزار Ethereum روی آنها اجرا میشود.
نگهداری همه این کامپیوترها نیازمند سرمایهگذاری در سختافزار و برق توسط شرکتکنندگان است. برای پوشش این هزینهها، شبکه از رمزارزی شبیه بیتکوین به نام اتر (Ether) یا به طور رایجتر ETH استفاده میکند.
ETH کل شبکه را به حرکت درمیآورد. شما با استفاده از ETH با شبکه تعامل دارید و برای اجرای قراردادهای هوشمند به شبکه هزینه میپردازید. به همین دلیل، هزینههای پرداختی با ETH «گس» نامیده میشوند.
نرخ گس بسته به میزان شلوغی شبکه متغیر است. نسخه جدیدی از بلاکچین اتریوم به نام اتریوم ۲.۰ (Ethereum 2.0) که با هدف افزایش کارایی ایجاد شده، در سپتامبر ۲۰۲۲ اجرا شد.
اتریوم ۲.۰ چیست؟
اتریوم ۲.۰ (که اغلب با ETH2 شناخته میشود) یک بهروزرسانی بزرگ برای شبکه Ethereum است. این بهروزرسانی طراحی شده تا شبکه اتریوم بتواند رشد کند و در عین حال امنیت، سرعت و کارایی افزایش یابد و در سپتامبر ۲۰۲۲ اجرا شد و بلاکچین اصلی را با بلاکچین ETH2 ادغام کرد.
چرا اتریوم ۲.۰ لازم بود؟
انتقال یک رمزارز محبوب به یک پلتفرم جدید کار پیچیدهای است اما برای اینکه اتریوم بتواند مقیاسپذیر و توسعهپذیر باشد، این اتفاق باید میافتاد.
دلیلش این است که روش «اثبات کار» (Proof of Work) استفاده شده در بلاکچین ETH 1.0 برای تأیید تراکنشها باعث ایجاد گلوگاه، افزایش هزینهها و مصرف منابع قابل توجه (به ویژه برق) میشد.
اثبات کار چیست؟
چگونه شبکههای رمزارزی مطمئن میشوند که هیچکس بدون یک مرجع مرکزی مانند ویزا یا پیپال، یک پول را دوبار خرج نکند؟ آنها از مکانیزم اجماع استفاده میکنند.
وقتی ETH 1.0 راهاندازی شد، مکانیزم اجماعی را اتخاذ کرد که بیتکوین آن را پایهگذاری کرده بود: اثبات کار (Proof of Work).
اثبات کار نیازمند قدرت پردازشی عظیمی است که توسط «ماینرهای» مجازی در سراسر جهان تأمین میشود و این افراد برای حل اولین پازل ریاضی وقتگیر با هم رقابت میکنند.
برنده اجازه دارد بلاکچین را با آخرین تراکنشهای تأیید شده بهروزرسانی کند و به مقدار مشخصی ETH پاداش میگیرد.
این فرآیند هر ۳۰ ثانیه اتفاق میافتد (در مقایسه با تقریباً هر ۱۰ دقیقه برای بیتکوین). با افزایش ترافیک شبکه، محدودیتهای اثبات کار باعث ایجاد گلوگاههایی شده که در آن هزینهها به طور غیرقابل پیشبینی افزایش مییابند.
استیکینگ چیست؟
بنیانگذاران Ethereum از محدودیتهای اثبات کار (Proof of Work) آگاه بودند. بنابراین برای اتریوم ۲.۰ یک راهحل کاملاً متفاوت طراحی شد. راهحلی که در نهایت به شبکه اجازه میدهد هزاران تراکنش اتریوم را در هر ثانیه بهصورت کارآمد پردازش کند.
اتریوم ۲.۰ از مکانیزم اجماعی به نام اثبات سهام (Proof of Stake) استفاده میکند که سریعتر، کممصرفتر و (حداقل از نظر تئوری) امنتر است.
نتیجه نهایی شبیه اثبات کار است، به این معنا که یک شرکتکننده در شبکه برای تأیید آخرین تراکنشها، بهروزرسانی بلاکچین و دریافت مقداری ETH انتخاب میشود.
به جای نیاز به شبکهای از ماینرها که برای حل یک پازل رقابت میکنند، اثبات سهام نیازمند شبکهای قوی از شرکتکنندگان است که واقعاً در موفقیت شبکه سرمایهگذاری کردهاند.
این شرکتکنندگان اعتبارسنج (Validator) نامیده میشوند. به جای اینکه قدرت پردازشی مانند ماینرها ارائه دهند، اعتبارسنجها ETH خود را به یک استخر استیکینگ (Staking Pool) اختصاص میدهند.
عمل اختصاص ETH به استخر را استیکینگ مینامند. اگر بخواهید مقداری از ETH خود را استیک کنید، بر اساس اندازه سرمایهای که گذاشتهاید، پاداش دریافت میکنید.
شبکه بر اساس میزان ETH هر اعتبارسنج در استخر و مدت زمان نگهداری آن، یک برنده انتخاب میکند. بهطور واقعی به مشارکتکنندگان بیشترین سرمایه پاداش میدهد.
زمانی که برنده آخرین بلوک تراکنشها را تأیید کرد، سایر اعتبارسنجها میتوانند تأیید کنند که بلوک دقیق است. وقتی تعداد مشخصی از این تأییدها انجام شد، شبکه بلاکچین را بهروزرسانی میکند.
تمام اعتبارسنجهای شرکتکننده پاداشی به صورت ETH دریافت میکنند که توسط شبکه و متناسب با میزان استیک هر اعتبارسنج توزیع میشود.
اتریوم با بیت کوین چه تفاوتی دارد؟
اتریوم دارای طیف وسیعی از کاربردهای مالی و غیرمالی است و میتواند از یک بازار متنوع از خدمات مالی، بازیها، شبکههای اجتماعی و هر برنامه غیرمتمرکز دیگری که افراد بخواهند بسازند، پشتیبانی کند.
در مقابل، بیتکوین بیشتر یک شبکه پرداخت و محل نگهداری ارزش است و به همین دلیل به آن لقب «طلای دیجیتال» دادهاند. بیتکوین با عرضه محدود، کمبود دیجیتال ایجاد میکند و داستان پول سالم را روایت میکند. اتریوم، با عرضه نامحدود، داستانی متمرکز بر فناوری را بازگو میکند.
اتریوم بر پایه معماری بلاکچین متفاوتی نسبت به بیتکوین ساخته شده است. همانطور که پیشتر توضیح داده شد، Ethereum از مدل اثبات سهام (Proof of Stake) استفاده میکند.
روش اثبات کار (Proof of Work) بیتکوین بر بازیگرانی به نام «ماینر» متکی است که مسائل ریاضی پیچیدهای را حل میکنند تا تراکنشها را تأیید کرده و به بلاکچین اضافه کنند.
ماینرها در واقع مانند بازی لیمبو عمل میکنند و با محاسبات عظیم بررسی میکنند که آیا یک عدد کمتر از عدد هدف است یا نه. اثبات سهام انرژی بسیار کمتری نسبت به اثبات کار مصرف میکند و بر بازیگرانی به نام «اعتبارسنج» متکی است که باید حداقل ۳۲ ETH را به عنوان وثیقه در شبکه قفل کنند و در صورت رفتار نادرست یا مخرب، جریمه شوند.
ارز اتریوم، اتر، عرضه نامحدودی دارد. هر بلاک جدید مقداری ETH ایجاد میکند و ETH موجود در گردش با هر تراکنش مقداری سوزانده میشود. بنابراین عرضه اتر در طول زمان نوسان دارد. در مقابل، عرضه بیتکوین ثابت و محدود به ۲۱ میلیون کوین است. پس از استخراج تمام آن، کوین جدیدی ایجاد نخواهد شد
| ویژگی | بیتکوین | اتریوم |
|---|---|---|
| هدف اصلی | شبکه پرداخت و ذخیره ارزش | پلتفرم اجرای برنامههای غیرمتمرکز |
| کاربردها | انتقال ارزش و نگهداری سرمایه | امور مالی غیرمتمرکز، بازیها، شبکههای اجتماعی و انواع اپلیکیشنهای غیرمتمرکز |
| مدل اجماع | اثبات کار (Proof of Work) | اثبات سهام (Proof of Stake) |
| نقشآفرینان شبکه | ماینرها | اعتبارسنجها |
| مصرف انرژی | بالا | بسیار کمتر نسبت به بیتکوین |
| عرضه کل | محدود به ۲۱ میلیون کوین | نامحدود |
| وضعیت عرضه در طول زمان | ثابت و غیرقابل افزایش | متغیر به دلیل صدور و سوزاندن ETH |
چگونه اتریوم بخریم؟
برای خرید اتریوم، معمولاً سریعترین و کمدردسرترین روش استفاده از پلتفرمهای خرید و فروش رمزارز بهصورت آنلاین است. این پلتفرمها از طریق وب یا اپلیکیشن در دسترس هستند و امکان تهیه اتر را بدون مراجعه حضوری در اختیار کاربران قرار میدهند.
پیش از انجام معامله، توصیه میشود یک کیف پول دیجیتال سازگار با شبکه اتریوم روی گوشی یا کامپیوتر خود راهاندازی کنید. این کیف پولها که اغلب رایگان هستند، به شما اجازه میدهند دارایی خود را مستقیماً در اختیار داشته باشید. اگرچه برخی افراد ترجیح میدهند رمزارز خود را در حساب صرافی نگه دارند، اما استفاده از کیف پول شخصی معمولاً سطح بالاتری از امنیت و استقلال را فراهم میکند.
در ایران، خرید اتر اغلب از طریق صرافیهای داخلی آنلاین مانند صرافی نوبیتکس، صرافی بیت پین، صرافی والکس و … انجام میشود؛ چراکه این مجموعهها امکان پرداخت با تومان را فراهم کردهاند. برای انتخاب گزینه مناسبتر، میتوان قیمتها و کارمزدها را میان چند صرافی مختلف بررسی و مقایسه کرد تا بهترین شرایط خرید یا فروش مشخص شود.
بیشتر بخوانید: صرافی ارز دیجیتال چیست؟
کاربرانی که خارج از کشور هستند، معمولاً به گزینههای بیشتری دسترسی دارند و میتوانند با کارتهای اعتباری بینالمللی مانند ویزا یا مسترکارت اتریوم تهیه کنند. در سطح جهانی، پلتفرمهای متعددی در این زمینه فعالیت میکنند و بسته به کشور محل اقامت، برخی از آنها کاربرد و محبوبیت بیشتری دارند. جستجوی عبارت خرید اتریوم همراه با نام کشور، معمولاً سریعترین راه برای یافتن سایت مناسب است.
در کنار خرید و نگهداری اتریوم، بسیاری از کاربران برای انجام ترید کوتاهمدت یا مدیریت بهتر نقاط ورود و خروج از سیگنال کریپتو استفاده میکنند. سیگنالهای معاملاتی معمولاً بر اساس تحلیل تکنیکال، بررسی حجم معاملات و شرایط کلی بازار ارائه میشوند و میتوانند به تریدرها کمک کنند تصمیمهای آگاهانهتری بگیرند.
برای کاربرانی که تمرکز اصلیشان روی معامله ETH است، بررسی سیگنال اتریوم میتواند دید دقیقتری نسبت به نقاط ورود، خروج و شرایط کوتاهمدت بازار این دارایی بدهد.
برای کاربران ایرانی، سیگنال نوبیتکس به دلیل هماهنگی با بازار تومانی و جفتارزهای موجود در این صرافی، کاربرد بیشتری دارد؛ چراکه این سیگنالها متناسب با قیمتها، نقدشوندگی و ساختار معاملاتی نوبیتکس تنظیم میشوند. با این حال، استفاده از هر نوع سیگنال باید در کنار مدیریت ریسک، بررسی شخصی و درک نوسانات بازار انجام شود و نباید جایگزین دانش و تحلیل فردی شود.
کیف پول اتریوم چیست؟
کیف پولهای اتریوم برنامههایی هستند که به کاربران اجازه میدهند با حسابهای اتریومی خود تعامل داشته باشند. پاسخ کمی طولانیتر این است که بسیاری از بانکها و مؤسسات مالی برنامههایی دارند که مشتریان میتوانند از طریق موبایل خود امور بانکی انجام دهند. کیف پولهای Ethereum را میتوان نسخه رمزارزی همان برنامههای بانکی دانست.
البته اپلیکیشنهای بانکی موبایل اختیاری هستند. شما بدون آنها هم میتوانید با روشهای سنتی به حساب خود دسترسی داشته باشید. اما ماهیت اتریوم به گونهای است که برای جابهجایی داراییها و مدیریت ETH خود حتماً به کیف پول نیاز دارید.
کیف پولها در چهار شکل ارائه میشوند:
سختافزار فیزیکی: کیف پولهایی با امنیت بسیار بالا که امکان نگهداری رمزارز بهصورت آفلاین را فراهم میکنند.
اپلیکیشنهای موبایل: این گزینهها به شما اجازه میدهند از هر جایی به داراییهای خود دسترسی داشته باشید.
کیف پولهای تحت وب: همانطور که از نامشان پیداست، این کیف پولها از طریق مرورگر وب امکان دسترسی به حساب رمزارزی را فراهم میکنند.
اپلیکیشنهای دسکتاپ: اگر از سیستمهای ویندوز، macOS یا لینوکس استفاده میکنید، میتوانید از طریق برنامههای دسکتاپ حسابها و داراییهای خود را مدیریت کنید.
پیشنهاد میکنیم مقاله های زیر درباره کیف پول را مطالعه بفرمایید:
کیف پول ارز دیجیتال چیست
کیف پول سخت افزاری چیست
کیف پول سرد چیست
بهترین کیف پولهای اتریوم کداماند؟
بهترین کیف پولهای اتریوم شامل گزینههای سختافزاری و نرمافزاری متنوعی هستند که هرکدام برای نوع خاصی از کاربران مناسباند.
کیف پولهای سختافزاری مانند Trezor Model T و Ledger Nano X تمرکز اصلیشان روی امنیت بالاست و داراییها را بهصورت آفلاین نگه میدارند، به همین دلیل برای نگهداری بلندمدت بسیار مناسباند، اما برای معاملات سریع چندان ایدهآل نیستند.
در مقابل، کیف پولهایی مثل MetaMask و CryptoWallet بیشتر برای کاربران تازهکار یا افرادی که به دسترسی سریع و راحت نیاز دارند طراحی شدهاند و استفاده از آنها سادهتر است، هرچند در برخی موارد کنترل کامل کلیدهای خصوصی در اختیار کاربر نیست.
از سوی دیگر، کیف پولهای نرمافزاری مانند Exodus، Mist و MyEtherWallet گزینههایی میانرده محسوب میشوند که ترکیبی از سادگی و امکانات پیشرفته را ارائه میدهند.
Exodus به دلیل رابط کاربری ساده و پشتیبانی از رمزارزهای متعدد برای مبتدیان جذاب است، در حالی که Mist بهعنوان کیف پول رسمی اتریوم امنیت و اعتبار بالایی دارد اما نیازمند نصب نود کامل است.
پیشنهاد میکنیم مقاله نود در ارز دیجیتال چیست و مقاله مسترنود چیست را مطالعه بفرمایید.
MyEtherWallet نیز یک گزینه غیرامانی و متنباز است که کنترل کامل داراییها را به کاربر میدهد، اما محدود به ETH و توکنهای ERC20 است. در نهایت، انتخاب بهترین کیف پول به میزان تجربه، سطح امنیت مورد انتظار و نوع استفاده کاربر بستگی دارد.
چگونه Ethereum ارزش پیدا میکند؟
چند راه برای بررسی ارزش اتریوم وجود دارد. در سطحی، ارزش Ethereum مانند هر دارایی دیگری توسط بازار تعیین میشود. مردم آن را با بیتکوین، دلار، یورو، ین و سایر ارزها خرید و فروش میکنند و قیمت میتواند روزانه نوسان داشته باشد. (ارزش اتریوم نسبت به ارزهایی مانند دلار آمریکا یا سهام شرکتهای بزرگ مانند Fortune 500 معمولاً نوسان بیشتری دارد، زیرا هنوز یک فناوری نوظهور است.)
اما دلیل اینکه بازار کریپتو آن را به این شکل قیمتگذاری میکند، سوالی پیچیدهتر است. برای بسیاری از سرمایهگذاران، ارزش اتریوم به انعطافپذیری آن بهعنوان یک پلتفرم برای صدور استیبلکوینها و اجرای برنامههای DeFi بستگی دارد که منجر به افزایش تعداد کاربران و افزایش کارمزد تراکنشها میشود.
سوالات متداول
۱. شبکه اتریوم در چه سالی شروع به کار کرد؟
این شبکه در سال 2013 توسط ویتالیک بوترین راهاندازی و اجرا شد.
۲. بزرگترین مزایای Ethereum چیست؟
غیرمتمرکز بودن این شبکه موجب شده است که بسیاری از توسعهدهندگان و برنامهنویسان برای ایجاد پروژهها و توکنهای تازه از آن بهرهمند شوند.
۳. ماشین مجازی Ethereum چیست؟
محیط (EVM) یا ماشین مجازی اتریوم به محیطی گفته میشودد که امکان اجرای کد قراردادهای هوشمند و اپلیکیشنهای غیرمتمرکز را فراهم میکند.
۴. عمدهترین تفاوت اتریوم با بیتکوین در چیست؟
تفاوت در الگوریتم اجماع عمدهترین تفاوت اتریوم و بیتکوین است؛ Ethereum از الگوریتم اجماع اثبات سهام پیروی میکند و بیتکوین الگوریتم اجماع اثبات کار استفاده میکند.
۵. بزرگترین چالشهای شبکه Ethereum چیست؟
به دلیل ازدحام کاربران، سرعت این شبکه افت میکند و از طرفی میزان کارمزد تراکنشها افزایش مییابد.
سخن پایانی
در مجموع، اتریوم را میتوان ستون فقرات بخش بزرگی از اکوسیستم بلاکچین امروز دانست؛ شبکهای که با وجود چالشهایی مانند مقیاسپذیری، رقابت شدید و ریسکهای فنی و قانونی، همچنان موتور اصلی نوآوری در این حوزه محسوب میشود.
انتقال به اثبات سهام، رشد راهحلهای لایه ۲ و تنوع کاربردهای مالی و غیرمالی نشان میدهد که اتریوم در مسیر تکامل مداوم قرار دارد. با این حال، موفقیت بلندمدت آن به تواناییاش در حفظ مزیت رقابتی، جذب توسعهدهندگان و ایجاد تعادل میان کارایی، امنیت و تمرکززدایی وابسته است؛ مسیری که میتواند آینده اقتصاد دیجیتال را بهطور جدی تحت تأثیر قرار دهد.
